Close Menu
    Facebook X (Twitter) Instagram
    Blessing Read
    • Home
    • Blessing
    • Daily Blessings
    • Good Blessings
    • Contact Us
    Blessing Read
    Home » Shlok » Sankat Nashan Ganesh Stotram | संकटनाशन गणेश स्तोत्र – अर्थ, लाभ और पाठ विधि
    Shlok

    Sankat Nashan Ganesh Stotram | संकटनाशन गणेश स्तोत्र – अर्थ, लाभ और पाठ विधि

    RaviBy RaviJuly 13, 2026
    Sankat Nashan Ganesh Stotram | संकटनाशन गणेश स्तोत्र – अर्थ, लाभ और पाठ विधि

    Sankat Nashan Ganesh Stotram हिंदू धर्म का एक अत्यंत पवित्र और प्रभावशाली स्तोत्र है। यह स्तोत्र नारद पुराण से लिया गया है, जिसमें महर्षि नारद ने भगवान गणेश की महिमा का वर्णन किया है। “संकट” का अर्थ है विपत्ति या कठिनाई, और “नाशन” का अर्थ है नाश करना या दूर करना। अर्थात् यह स्तोत्र भक्त के जीवन से समस्त संकटों को दूर करने वाला है।

    जो भक्त सच्चे मन से गणेश संकटनाशन स्तोत्र का पाठ करते हैं, उन्हें जीवन में आने वाली हर बाधा से मुक्ति मिलती है। यह स्तोत्र केवल 8 श्लोकों में संपूर्ण है, परंतु इसका प्रभाव अत्यंत गहरा और दीर्घकालिक है। गणेश चतुर्थी, संकष्टी चतुर्थी, या किसी भी कठिन परिस्थिति में इस Ganesh Sankat Nashan Stotra का पाठ विशेष फलदायी माना जाता है।

    Table of Contents

    Toggle
    • Sankat Nashan Ganesh Stotram – संपूर्ण संस्कृत पाठ
      • श्री गणेशाय नमः
    • Sankat Nashan Ganesh Stotram In Hindi – अर्थ सहित
      • श्लोक 1 का अर्थ
      • श्लोक 2 का अर्थ
      • श्लोक 3 का अर्थ
      • श्लोक 4 का अर्थ
      • श्लोक 5 का अर्थ
      • श्लोक 6 का अर्थ
      • श्लोक 7 का अर्थ
      • श्लोक 8 का अर्थ
    • प्रत्येक श्लोक में गणेश के 12 नामों का शब्द-अर्थ
    • Sankat Nashan Ganesh Stotram का आध्यात्मिक महत्व
    • Sankat Nashan Ganesh Stotram के लाभ (Benefits)
    • Sankat Nashan Ganesh Stotram का पाठ कब और कैसे करें
      • सर्वोत्तम समय
      • पाठ विधि
      • पाठ की संख्या
    • Sankat Nashan Ganesh Stotra PDF
    • निष्कर्ष (Conclusion)
    • ? FAQs – अक्सर पूछे जाने वाले प्रश्न
      • Q1. संकटनाशन गणेश स्तोत्र कहां से लिया गया है?
      • Q2. Sankat Nashan Ganesh Stotram कितने श्लोकों का है?
      • Q3. Sankat Nashan Ganesh Stotram कितनी बार पढ़ना चाहिए?
      • Q4. Sankat Nashan Ganesh Stotram Benefits क्या हैं?
      • Q5. क्या महिलाएं भी इस स्तोत्र का पाठ कर सकती हैं?
      • Q6. संकटनाशन गणेश स्तोत्र पढ़ने का सर्वोत्तम समय क्या है?

    Sankat Nashan Ganesh Stotram – संपूर्ण संस्कृत पाठ

    श्री गणेशाय नमः

    नारद उवाच ।

    श्लोक 1

    प्रणम्य शिरसा देवं गौरीपुत्रं विनायकम् ।
    भक्तावासं स्मरेन्नित्यमायुःकामार्थसिद्धये ॥१॥

    Transliteration:

    Pranamya Shirasa Devam Gauriputram Vinayakam |
    Bhaktavasam Smarennityam Ayuh-Kamartha-Siddhaye ||1||

    श्लोक 2

    प्रथमं वक्रतुण्डं च एकदन्तं द्वितीयकम् ।
    तृतीयं कृष्णपिङ्गाक्षं गजवक्त्रं चतुर्थकम् ॥२॥

    Transliteration:

    Prathamam Vakratundam Ca Ekadantam Dvitiiyakam |
    Tritiiyam Krishnapingaksham Gajavaktram Chaturthakam ||2||

    श्लोक 3

    लम्बोदरं पञ्चमं च षष्ठं विकटमेव च ।
    सप्तमं विघ्नराजं च धूम्रवर्णं तथाष्टमम् ॥३॥

    Transliteration:

    Lambodaram Panchamam Ca Shashtham Vikattam-Eva Ca |
    Saptamam Vighnarajam Ca Dhumravarnam Tathashtamam ||3||

    श्लोक 4

    नवमं भालचन्द्रं च दशमं तु विनायकम् ।
    एकादशं गणपतिं द्वादशं तु गजाननम् ॥४॥

    Transliteration:

    Navamam Bhalachandram Ca Dashamam Tu Vinayakam |
    Ekadasham Ganapatim Dvadasham Tu Gajananam ||4||

    श्लोक 5

    द्वादशैतानि नामानि त्रिसन्ध्यं यः पठेन्नरः ।
    न च विघ्नभयं तस्य सर्वसिद्धिश्च जायते ॥५॥

    Transliteration:

    Dvadashai-Taani Namaani Trisandhyam Yah Pathennaarah |
    Na Ca Vighnabhayam Tasya Sarvasiddhishca Jaayate ||5||

    श्लोक 6

    विद्यार्थी लभते विद्यां धनार्थी लभते धनम् ।
    पुत्रार्थी लभते पुत्रान्मोक्षार्थी लभते गतिम् ॥६॥

    Transliteration:

    Vidyaarthii Labhate Vidyaam Dhanaarthii Labhate Dhanam |
    Putraarthii Labhate Putraan-Mokshaarthii Labhate Gatim ||6||

    श्लोक 7

    जपेद् गणपतिस्तोत्रं षड्भिर्मासैः फलं लभेत् ।
    संवत्सरेण सिद्धिं च लभते नात्र संशयः ॥७॥

    Transliteration:

    Japed Ganapatistotram Shadbhir-Maasaih Phalam Labhet |
    Samvatsarena Siddhim Ca Labhate Naatra Samshayah ||7||

    श्लोक 8

    अष्टाभ्यो ब्राह्मणेभ्यश्च लिखित्वा यः समर्पयेत् ।
    तस्य विद्या भवेत्सर्वा गणेशस्य प्रसादतः ॥८॥

    Transliteration:

    Ashtaabhyo Brahmanebhyashca Likhitva Yah Samarpayet |
    Tasya Vidya Bhavetsarva Ganeshasya Prasaadatah ||8||

    ॥ इति श्रीनारदपुराणे संकटनाशनं गणेशस्तोत्रं सम्पूर्णम् ॥

    Sankat Nashan Ganesh Stotram In Hindi – अर्थ सहित

    श्लोक 1 का अर्थ

    मैं सिर नवाकर उन देवाधिदेव गौरीनंदन विनायक को प्रणाम करता हूं, जो भक्तों के हृदय में निवास करते हैं। मैं प्रतिदिन उनका स्मरण करता हूं जिससे दीर्घायु, स्वास्थ्य, मनोकामनाओं की पूर्ति और जीवन के लक्ष्य की सिद्धि हो।

    श्लोक 2 का अर्थ

    भगवान गणेश के बारह नाम इस प्रकार हैं: प्रथम वक्रतुण्ड (टेढ़ी सूंड वाले), द्वितीय एकदन्त (एक दांत वाले), तृतीय कृष्णपिङ्गाक्ष (श्यामल-भूरी आंखों वाले), चतुर्थ गजवक्त्र (हाथी के मुख वाले)।

    श्लोक 3 का अर्थ

    पंचम नाम लम्बोदर (विशाल उदर वाले), षष्ठ नाम विकट (विशाल देहधारी), सप्तम नाम विघ्नराज (विघ्नों के स्वामी) और अष्टम नाम धूम्रवर्ण (धुएं के समान रंग वाले)।

    श्लोक 4 का अर्थ

    नवम नाम भालचन्द्र (मस्तक पर चंद्रमा धारण करने वाले), दशम नाम विनायक (विघ्नों को दूर करने वाले), एकादश नाम गणपति (गणों के स्वामी) और द्वादश नाम गजानन (गज-मुख वाले)।

    श्लोक 5 का अर्थ

    जो मनुष्य इन बारह नामों को तीनों संध्याओं यानी प्रातःकाल, मध्याह्न और संध्याकाल में पढ़ता है, उसे कभी विघ्न और भय नहीं आता और उसे समस्त सिद्धियां प्राप्त होती हैं।

    श्लोक 6 का अर्थ

    विद्या चाहने वाले को विद्या मिलती है, धन चाहने वाले को धन मिलता है, पुत्र की इच्छा रखने वाले को पुत्र की प्राप्ति होती है, और मोक्ष चाहने वाले को मोक्ष की प्राप्ति होती है।

    श्लोक 7 का अर्थ

    जो भक्त इस गणपति स्तोत्र का नियमित जप करता है, उसे छह महीने में फल मिलने लगता है। और एक वर्ष तक नियमित पाठ करने पर सिद्धि प्राप्त होती है, इसमें कोई संदेह नहीं है।

    श्लोक 8 का अर्थ

    जो व्यक्ति इस स्तोत्र को लिखकर आठ ब्राह्मणों को समर्पित करता है, उसे भगवान गणेश की कृपा से समस्त प्रकार की विद्याएं प्राप्त होती हैं।

    प्रत्येक श्लोक में गणेश के 12 नामों का शब्द-अर्थ

    नाम संस्कृत अर्थ भावार्थ
    वक्रतुण्ड वक्र = टेढ़ा, तुण्ड = सूंड टेढ़ी सूंड वाले प्रभु
    एकदन्त एक = एक, दन्त = दांत एक दांत वाले गणेश
    कृष्णपिङ्गाक्ष कृष्ण = काला, पिङ्ग = भूरा, अक्ष = नेत्र श्यामल-भूरी आंखों वाले
    गजवक्त्र गज = हाथी, वक्त्र = मुख हाथी के समान मुख वाले
    लम्बोदर लम्ब = बड़ा, उदर = पेट विशाल उदर वाले
    विकट विकट = भीमकाय विशाल शरीर वाले
    विघ्नराज विघ्न = बाधा, राज = स्वामी बाधाओं के राजा
    धूम्रवर्ण धूम्र = धुआं, वर्ण = रंग धुएं जैसे रंग वाले
    भालचन्द्र भाल = माथा, चन्द्र = चंद्रमा ललाट पर चंद्रमा वाले
    विनायक वि = विशेष, नायक = नेता श्रेष्ठ नायक, बाधा-नाशक
    गणपति गण = अनुयायी, पति = स्वामी गणों के स्वामी
    गजानन गज = हाथी, आनन = मुख गज के समान मुख वाले

    Sankat Nashan Ganesh Stotram का आध्यात्मिक महत्व

    संकटनाशन गणेश स्तोत्र केवल एक स्तुति नहीं है। यह एक आध्यात्मिक कवच है जो भक्त को हर ओर से सुरक्षित करता है। नारद पुराण में भगवान गणेश को विघ्नहर्ता और मंगलमूर्ति कहा गया है, अर्थात् जो सभी विघ्नों को हटाकर मंगल का मार्ग प्रशस्त करते हैं।

    इस Sankat Nashan Stotra की विशेषता यह है कि इसमें गणेश जी के बारह दिव्य नाम क्रमशः गाए गए हैं। हिंदू दर्शन में संख्या बारह को पूर्णता का प्रतीक माना गया है। ये बारह नाम भगवान गणेश के विभिन्न दिव्य स्वरूपों का परिचय कराते हैं और भक्त के मन में उनके प्रति गहरी श्रद्धा उत्पन्न करते हैं।

    इस स्तोत्र की सबसे महत्वपूर्ण बात यह है कि इसमें किसी विशेष वर्ग या पंथ की सीमा नहीं है। विद्यार्थी हो, गृहस्थ हो, व्यापारी हो या मोक्ष की कामना करने वाला साधक, सभी को इस Ganesh Sankat Nashan Stotra से लाभ प्राप्त होता है। यह स्तोत्र सार्वभौमिक है और सभी मनोकामनाओं की पूर्ति में सहायक है।

    Sankat Nashan Ganesh Stotram के लाभ (Benefits)

    Sankat Nashan Ganesh Stotram Benefits अनेक प्रकार के हैं जो भक्त के जीवन के हर पहलू को प्रभावित करते हैं:

    1. संकटों से मुक्ति यह Ganesh Sankat Nashan Stotra जीवन में आई हर प्रकार की विपत्ति, कठिनाई और संकट को दूर करता है। जो भक्त नियमित रूप से इसका पाठ करते हैं, उनके मार्ग की बाधाएं स्वतः समाप्त होने लगती हैं।

    2. विद्या और बुद्धि की प्राप्ति विद्यार्थियों के लिए यह स्तोत्र अत्यंत लाभकारी है। परीक्षा में सफलता, स्मरणशक्ति में वृद्धि और बौद्धिक विकास के लिए इसका नियमित पाठ करना श्रेष्ठ माना जाता है।

    3. धन और समृद्धि जो धन की कामना से इस संकटनाशन गणेश स्तोत्र का पाठ करते हैं, उनके जीवन में आर्थिक समृद्धि का मार्ग खुलता है। व्यापार में वृद्धि और आर्थिक स्थिरता के लिए यह स्तोत्र प्रसिद्ध है।

    4. मनोकामना पूर्ति संतान की इच्छा रखने वाले, विवाह में विलंब से परेशान भक्त, या किसी विशेष इच्छा की पूर्ति के लिए यह Sankat Nashan Ganpati Stotra विशेष फल देता है।

    5. मोक्ष का मार्ग आध्यात्मिक साधकों के लिए यह स्तोत्र परम शांति और मोक्ष की ओर अग्रसर करता है। इसका पाठ मन को स्थिर और आत्मा को पवित्र करता है।

    6. मानसिक शांति और भय से मुक्ति जो लोग मानसिक तनाव, चिंता या अज्ञात भय से ग्रस्त हैं, उनके लिए इस Sankat Nashan Ganesh Stotram का नियमित पाठ मानसिक शांति और आत्मबल प्रदान करता है।

    7. सर्वसिद्धि इस स्तोत्र में स्वयं कहा गया है कि इसके पाठ से सर्वसिद्धि होती है अर्थात जीवन के सभी क्षेत्रों में सफलता और समृद्धि प्राप्त होती है।

    Sankat Nashan Ganesh Stotram का पाठ कब और कैसे करें

    सर्वोत्तम समय

      • प्रातःकाल: सूर्योदय से पूर्व ब्रह्ममुहूर्त में इस स्तोत्र का पाठ करना सर्वोत्तम माना जाता है।
      • त्रिसन्ध्य पाठ: स्तोत्र में स्वयं कहा गया है कि तीनों संध्याओं यानी प्रात:, मध्याह्न और सायंकाल में पाठ करने से विघ्न-भय नहीं रहता।
      • संकष्टी चतुर्थी: प्रत्येक माह की कृष्ण पक्ष की चतुर्थी तिथि को इस Ganesh Sankat Nashan Stotra का पाठ विशेष रूप से फलदायी होता है।
      • गणेश चतुर्थी: भाद्रपद शुक्ल चतुर्थी को इस स्तोत्र का पाठ करने से गणेश जी की विशेष कृपा प्राप्त होती है।
      • बुधवार: बुधवार का दिन भगवान गणेश को समर्पित है, इस दिन इस स्तोत्र का पाठ विशेष लाभकारी है।

    पाठ विधि

      • स्नान करके स्वच्छ वस्त्र धारण करें।
      • गणेश जी की प्रतिमा या चित्र के समक्ष बैठें।
      • धूप, दीप, लाल पुष्प और मोदक का भोग लगाएं।
      • पूर्व या उत्तर दिशा की ओर मुख करके बैठें।
      • एकाग्र मन से इस Sankat Nashan Ganesh Stotram का पाठ करें।
      • पाठ के बाद गणेश जी को प्रणाम करें और अपनी मनोकामना प्रार्थना करें।

    पाठ की संख्या

      • सामान्य दिनों में एक बार पाठ भी पर्याप्त है।
      • किसी विशेष कामना की सिद्धि के लिए इसे 11 बार पढ़ें।
      • यदि बड़े संकट का सामना कर रहे हों तो प्रतिदिन 21 बार पाठ करें।
      • छह माह तक नियमित पाठ करने से फल मिलना आरंभ होता है और एक वर्ष में सिद्धि प्राप्त होती है।

    Sankat Nashan Ganesh Stotra PDF

    इस संकटनाशन गणेश स्तोत्र का PDF डाउनलोड हमारी वेबसाइट पर उपलब्ध है। आप इसे अपने मोबाइल या कंप्यूटर में सेव करके प्रतिदिन पाठ कर सकते हैं। PDF में संपूर्ण संस्कृत पाठ, हिंदी अर्थ और पाठ विधि दी गई है, जिससे आपको पाठ करने में सुविधा होगी।

    Download Sankat Nashan Ganesh Stotra PDF

    निष्कर्ष (Conclusion)

    Sankat Nashan Ganesh Stotram नारद पुराण का एक अमूल्य रत्न है। इसमें भगवान गणेश के बारह पवित्र नामों का स्मरण करते हुए भक्त उनकी शरण में आता है और जीवन के समस्त संकटों से मुक्ति की प्रार्थना करता है। यह संकटनाशन गणेश स्तोत्र हिंदी में हो या संस्कृत में, इसका प्रभाव हृदय की गहराई तक पहुंचता है।

    जो भक्त सच्चे भाव से, नियमित रूप से इस Sankat Nashan Ganesh Stotram का पाठ करते हैं, उनके जीवन में गणेश जी की असीम कृपा बरसती है। विद्यार्थी हों, गृहस्थ हों या आध्यात्मिक साधक, यह स्तोत्र सभी के लिए समान रूप से कल्याणकारी है।

    भगवान गणेश की महिमा अपरंपार है। वे प्रथम पूज्य हैं, विघ्नहर्ता हैं और मंगलकारी हैं। उनकी स्तुति में गाया गया यह Ganesh Sankat Nashan Stotra जीवन के अंधकार को दूर कर सुख, समृद्धि और शांति का प्रकाश फैलाता है।

    ।। श्री गणेशाय नमः ।। गणपति बप्पा मोरया ।।

    ? FAQs – अक्सर पूछे जाने वाले प्रश्न

    Q1. संकटनाशन गणेश स्तोत्र कहां से लिया गया है?

    यह स्तोत्र नारद पुराण से लिया गया है, जिसमें महर्षि नारद ने भगवान गणेश के बारह दिव्य नामों का वर्णन किया है।

    Q2. Sankat Nashan Ganesh Stotram कितने श्लोकों का है?

    यह स्तोत्र कुल 8 श्लोकों का है। इनमें गणेश जी के 12 नाम और पाठ के फल का वर्णन है।

    Q3. Sankat Nashan Ganesh Stotram कितनी बार पढ़ना चाहिए?

    सामान्यतः एक बार पाठ पर्याप्त है। विशेष कामना के लिए 11 या 21 बार पाठ करें और नियमित रूप से प्रतिदिन पाठ करते रहें।

    Q4. Sankat Nashan Ganesh Stotram Benefits क्या हैं?

    इस स्तोत्र से विद्या, धन, संतान, मोक्ष, मानसिक शांति, सर्व-सिद्धि और जीवन के सभी संकटों से मुक्ति प्राप्त होती है।

    Q5. क्या महिलाएं भी इस स्तोत्र का पाठ कर सकती हैं?

    हां, इस Ganesh Sankat Nashan Stotra का पाठ स्त्री-पुरुष सभी कर सकते हैं। भगवान गणेश की भक्ति में कोई भेद नहीं है।

    Q6. संकटनाशन गणेश स्तोत्र पढ़ने का सर्वोत्तम समय क्या है?

    ब्रह्ममुहूर्त यानी सूर्योदय से पहले का समय सर्वोत्तम है। इसके अलावा संकष्टी चतुर्थी और बुधवार को पाठ करना विशेष फलदायी है।

    🙏 इन मंत्रों और श्लोकों को भी पढ़ना न भूलें:

    • Tripura Sundari Mantra
    • Vashikaran Mantra
    • RAM Rameti Rameti Mantra
    • Kalavati Aai Balopasana
    • Swayamvara Parvathi Mantra
    • Akhand Vishnu Karyam Characharam Mantra
    • Varahi Moola Mantra
    • Durant Dev Mantra
    • Daridra Dahan Shiv Stotra
    • Sanskrit Shlok On Karma
    • Ucchista Ganapati Mantra
    • Pitra Gayatri Mantra
    • Shri Radha Kripa Kataksh Stotra
    • Narsingh Kavach
    • Damodar Ashtakam
    • Ekatmata Stotra
    • Nasadiya Sukta
    • Bhog Lagane Ka Mantra
    • Om Namo Hanumate Rudravataraya Mantra In Hindi

    📖 अगर आपको मराठी *उखाणे* पसंद हैं, तो इनका पूरा संग्रह यहाँ देखें : Simple Marathi Ukhane

    ganesh sankat nashan ganesh sankat nashan stotra ganesh sankat nashan stotra in hindi ganesh sankat nashan stotra pdf ganesh sankat nashan stotram ganpati sankat nashan stotra sankat nashan sankat nashan ganesh stotra sankat nashan ganesh stotra in hindi sankat nashan ganesh stotra pdf sankat nashan ganesh stotram sankat nashan ganesh stotram benefits sankat nashan ganesh stotram english sankat nashan ganesh stotram hindi sankat nashan ganesh stotram in english sankat nashan ganesh stotram in hindi sankat nashan ganesh stotram lyrics in english sankat nashan ganesh stotram lyrics in hindi sankat nashan ganesh stotram pdf sankat nashan ganpati stotra sankat nashan stotra shree sankat nashan ganesh stotram shri sankat nashan ganesh stotram गणपति संकटनाशन स्तोत्र गणपती संकटनाशन स्तोत्र गणेश संकटनाशन स्तोत्र गणेश संकटनाशन स्तोत्र pdf श्री गणेश संकटनाशन स्तोत्र श्री संकटनाशन गणेश स्तोत्र संकटनाशन गणेश स्तोत्र संकटनाशन गणेश स्तोत्र pdf संकटनाशन गणेश स्तोत्र pdf download संकटनाशन गणेश स्तोत्र का पाठ संकटनाशन गणेश स्तोत्र के लाभ संकटनाशन गणेश स्तोत्र मराठी pdf संकटनाशन गणेश स्तोत्र हिंदी में संकटनाशन स्तोत्र संकटनाशन हनुमान स्तोत्र
    Ravi

    He brings over 8 years of experience in the realms of spirituality, mantras, and devotional practices. They excel at making ancient sacred wisdom accessible and practical for everyday life, explaining mantras, prayers, and blessings along with their true meanings and genuine benefits so that readers may attain peace, prosperity, and positivity.

    Latest Post

    Casino

    xx88 Slot Games Guide: Popular Themes and Smart Playing Tips

    Slot games are one of the most recognized xx88 forms of online casino entertainment. Their…

    Everything You Need to Know Before Exploring Slot212 Online

    July 14, 2026

    Rebuilding Your Life: What Treatment May Involve After Drug Dependence

    July 14, 2026

    Venkatesh Stotra Sanskrit – श्री वेंकटेश स्तोत्र: अर्थ, महत्व और आध्यात्मिक लाभ

    July 14, 2026

    How Visual Organization Can Make Everyday Phone Use Easier

    July 14, 2026

    The Rise of Interactive Digital Platforms in 2026

    July 13, 2026

    Recent Post

    xx88 Slot Games Guide: Popular Themes and Smart Playing Tips

    July 14, 2026

    Everything You Need to Know Before Exploring Slot212 Online

    July 14, 2026

    Rebuilding Your Life: What Treatment May Involve After Drug Dependence

    July 14, 2026

    Most Popular

    Venkatesh Stotra Sanskrit – श्री वेंकटेश स्तोत्र: अर्थ, महत्व और आध्यात्मिक लाभ

    July 14, 2026

    How Visual Organization Can Make Everyday Phone Use Easier

    July 14, 2026

    The Rise of Interactive Digital Platforms in 2026

    July 13, 2026
    • Privacy Policy
    • Terms & Conditions
    • Disclaimer
    Copyright © 2026 All Right Reserved By Blessingread.com.

    Type above and press Enter to search. Press Esc to cancel.